Lễ hội khai ấn Đền Trần Nam Định được tổ chức vào dịp đầu Xuân hằng năm nhằm bảo tồn, phát huy những giá trị văn hóa, giáo dục truyền thống yêu nước chống giặc ngoại xâm, tưởng nhớ công đức của các bậc tiền nhân, ghi nhớ công lao to lớn của Vương triều nhà Trần.
Nghi lễ khai ấn đền Trần được tổ chức với ý nghĩa nhân văn cầu mong cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, mọi người chung hưởng lộc ấn, tích phúc vô cương.
Lễ hội khai ấn Đền Trần Xuân Ất Tỵ năm 2025 được tổ chức từ ngày 8 đến 13/02 (tức ngày 11 tới 16 tháng Giêng), các hoạt động chính gồm: Lễ rước Kiệu Ngọc Lộ, lễ rước Nước và tế Cá, nghi thức dâng hương, nghi lễ Khai Ấn…
Lễ khai ấn tổ chức đêm 14 rạng sáng 15 tháng Giêng hằng năm tại Đền Trần, phường Lộc Vượng (TP Nam Định) là tục lệ cổ tại Tiên Miếu nhà Trần (Phủ Thiên Trường xưa) với ý nghĩa nhân văn to lớn là cầu cho quốc thái dân an, thiên hạ thái bình, thịnh trị, mọi nhà chung hưởng lộc ấn Đền Trần - “Tích Phúc Vô Cương”, mọi người bước vào năm mới mạnh khỏe, lao động hăng say, học tập, công tác tốt.

Rất đông du khách đến chiêm bái, du xuân Đền Trần Nam Định.
Theo thông tin từ Ban tổ chức, từ 5 giờ sáng 12/2 (15 tháng Giêng), Ban tổ chức sẽ phát ấn lộc cho nhân dân và du khách tại 3 địa điểm: Nhà Giải vũ, Nhà Trưng bày và Đền Trùng Hoa thuộc khu di tích.
Theo bà Trần Thị Kim Dung, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Nam Định, nét mới của Lễ hội năm nay được mở rộng về quy mô và thời gian tổ chức với nhiều hoạt động đặc sắc như: Lễ rước Kiệu Ngọc Lộ, Lễ rước Nước, Tế Cá, Lễ khai ấn, triển lãm sinh vật cảnh, triển lãm "Thành Nam - Những mốc son lịch sử", trưng bày tư liệu hình ảnh về dòng chảy lịch sử, văn hóa của vùng đất và con người Thành Nam xưa - TP Nam Định nay. Đặc biệt, Ban tổ chức sẽ livestream nghi lễ khai ấn phát trên màn hình lớn để người dân không vào được khu vực làm lễ có thể theo dõi.
Sau 3 năm không tổ chức do dịch bệnh Covid-19, từ năm 2023, Lễ hội khai ấn Đền Trần đã được tổ chức trở lại. Hằng năm, lượng khách đổ về Đền dự lễ khai ấn rất đông.
Để bảo đảm tình hình an ninh, trật tự, an toàn cho người dân và du khách trong thời gian diễn ra lễ hội, UBND TP Nam Định và Ban tổ chức Lễ hội khai ấn Đền Trần đã thành lập các Tiểu ban và phân công nhiệm vụ cụ thể đảm bảo an ninh trật tự, an toàn giao thông, vệ sinh môi trường… trước, trong và sau lễ hội.
Công an TP Nam Định đã xây dựng phương án, huy động lực lượng giữ gìn an ninh trật tự trong và xung quanh khu vực đền Trần; tổ chức phân luồng, điều hành giao thông, phòng, chống cháy nổ. Trong đó, chú trọng đảm bảo an ninh, an toàn trong thời gian diễn ra Lễ khai ấn (đêm 14 tháng Giêng) và thời điểm phát tờ ấn cho khách thập phương.
Với truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, người dân trong tỉnh nói chung luôn nâng cao ý thức gìn giữ các giá trị văn hóa, lịch sử đặc biệt của Khu di tích lịch sử, văn hóa Đền Trần - Chùa Tháp.
Không chỉ trong mỗi dịp du Xuân và lễ hội truyền thống, Di tích lịch sử, văn hóa này luôn là điểm đến quan trọng trên hành trình để các thế hệ hôm nay hiểu hơn về hào khí Đông A, một trong những triều đại thịnh trị bậc nhất trong lịch sử dân tộc. Đây cũng là dịp để quảng bá, giới thiệu những nét đẹp về văn hóa, con người Nam Định, lan tỏa giá trị văn hóa truyền thống, nhân văn đến với bạn bè, du khách.
Vũ Dung